logo Balloon Pages

bk social links    facebook 32 twitter 32 rss 32

 

  • Home
  • Info
  • Geschiedenis ballonvaren
  • Professor A.C. Charles

Professor A. C. Charles

Geschreven door Luc Van Geyte op 25 maart 2011

CharlesNa de succesvolle proeven met ballons die de gebroeders Montgolfiers uitvoerden, werd door verschillende geleerden gezocht welk natuurkundig verschijnsel precies de ballonnen deden opstijgen. Vele gissingen werden gedaan totdat een Parijse natuurkundige, professor Jacques A. C. Charles, ontdekte welke kracht de ballons van de Montgolfiers had doen omhoog stijgen. De beredenering was dat, warme lucht lichter was dan koude lucht die aldus de ballon optilde. Professor Charles redeneerde verder dat er ook andere gassen moesten zijn die lichter dan lucht waren en die zo hetzelfde resultaat zouden teweeg brengen. Een ballon gevuld met het zeer lichte waterstofgas zou volgens Charles hetzelfde hefvermogen hebben als een warme luchtballon. De professor liet het niet bij deze theorieën, maar toetste zijn ideeën met grote voortvarendheid aan de praktijk. Daarvoor had hij in de eerste plaats een ballon nodig met een inhoud van ongeveer 40 kubieke meter. Voor de ballon zouden twee werktuigkundigen, de gebroeders Robert, zorgen. Kort tevoren hadden zij een rubberoplossing ontdekt waarmee men een stof luchtdicht kan maken. Ze maakten een ballon van aldus geprepareerd taf, met een diameter van slechts 4 meter. Het volgende probleem was de bereiding van het waterstofgas; tot dusver was dit gas enkel maar in kleine hoeveelheden aangemaakt. In de tuin van de broers Robert liet Charles een groot vat opstellen gevuld met ijzervijlsel. Door er verdunt zwavelzuur over te gieten ontstond waterstof, die via een buisleiding naar de ballon werd gevoerd. Het vullen van de ballon kostte niet minder dan drie dagen. Op 25 augustus 1783 werd uiteindelijk de ballon, onder het oog van enkele duizenden Parijzenaars, aan een lijn tot een hoogte van ongeveer 30 meter opgelaten. Men wilde na deze succesvolle proef, de ballon eens vrij laten opstijgen. Op 27 Augustus 1783 kondigde een salvo kanonschoten op het Champs de Mars, de plek waar een eeuw later de Eiffeltoren zou verrijzen, aan dat de ballon van Charles gevuld met waterstof ging opstijgen. Reeds was een ontzagwekkende menigte toegestroomd waar de ballon opgesteld stond. Volgens verslagen uit die tijd waren er zeker 300.000 mensen op het plein verzameld. Parijs telde in die tijd slechts ongeveer 600.000 mensen zodat men gerust kan stellen dat de helft van Parijs naar het evenement kwam kijken. De morgen was koud en stormachtig en sterke rukwinden en zware regenbuien bleven gedurende de hele dag aanhouden, waardoor een opstijging onmogelijk was. Het slechte weer had echter geen invloed op het enthousiasme van de menigte, welke gestadig bleef aangroeien. Tegen het einde van de namiddag klaarde het weer op en steeg de ballon majestueus de lucht in. Dit was de eerste 'vrije' vaart van wat men later een 'Charlière' zou gaan noemen in tegenstelling tot de ballons van de gebroeders Montgolfier die men 'Montgolfières' noemde. De vlucht zonder passagier was een volledig succes: de ballon steeg tot een hoogte van ongeveer 1000 meter voor men hem uit het oog verloor. Na een vlucht van ongeveer 25 kilometer daalde de ballon bij het dorp Gonesse, waar een aantal brave landbouwers bezig waren de gewassen binnen te halen. Het fel beschilderde gevaarte zakte langzaam omlaag en kwam tussen de korenschoven terecht. De verschrikte en bijgelovige dorpelingen schrokken zich uiteraard een ongeluk en direct werd gedacht aan duivels, spoken en geesten. De meeste dorpelingen zochten bescherming in de kerk maar enkele moedige boeren trokken ten aanval met hooivorken en dorsvlegels om het monster te verdelgen. Weldra bleef er van de ballon niet veel meer over dan enkel wat vellen en lappen.

Om voortijdige vernietiging van volgende luchtvaartuigen te voorkomen stelde de overheid een premie in het vooruitzicht voor diegenen die een gevonden ballon zo gaaf mogelijk aan het Hotel de Ville (stadhuis) of bij de Maire (burgemeester) afleverden. Intussen had men de resten van de ballon naar Parijs teruggestuurd, waar professor Charles de restanten grondig doorzocht. Het bleek dat er in het omhulsel een scheur zat, die niet door het boerengeweld veroorzaakt kon zijn. Zijn conclusie was dat door de uitzetting van het gas een scheur zou zijn ontstaan. Dit kon, zo meende hij, twee oorzaken hebben: de vermindering van de luchtdruk of verwarming van het gas door de zonnewarmte boven de wolken.

De geslaagde vlucht van de ‘Globe’, zoals Charles de ballon had gedoopt, betekent het begin van een strijd tussen de Gasballon en de Heteluchtballon.

Gerelateerde informatie

  • Gewijzigd op: donderdag, 25 april 2013
  • Hits: 12444